ในวันนี้ผมจะเดินทางเข้าไปด้านในเพื่อเดินป่าครับ โดยใช้เส้นทางเดินศึกษาธรรมชาติ ห้วยพริก – น้ำตกผาผึ้ง – เขาจันทน์ผา เพื่อเข้าไปหาเห็ดแชมเปญ และกล้วยไม้รองเท้านารี

การเดินทางเริ่มจากทางเข้ามาที่จุดเริ่มต้นของเส้นทางฯ มีถนนเป็นทางลูกลังและบางช่วงเป็นบ่อหลุม รถยนต์(เก๋ง) จึงใม่สามารถเข้าได้ ระยะทางนี้ยาว10กิโลเมตร และต้องเดินเท้าเข้าไปเพื่อให้ได้เจอกล้วยไม้ป่า รองเท้านารี อีกรวมระยะไป-กลับ 3,200 เมตร

แต่ก่อนที่เราจะเข้าไปยังจุด เดินศึกษาธรรมชาติ ระหว่างทาง เราจะแวะไปยังจุดชมวิว เขาผากลางกันก่อน ประมาณกิโลเมตร ที่ 2 ก็จะเจอทางแยกให้เลี้ยวซ้าย มุ่งหน้าสู่เขาผากลาง ระหว่างทางเราจะพบเห็นฝูงผีเสื้อ บินอยู่กันเป็นกลุ่มมากมายหลากหลายชนิด บ้างก็อยู่บนพื้นถนน หากนักท่องเที่ยวขับรถ ก็อย่าขับเร็วจนเกินไปนัก เพราะนอกจากจะมองไม่เห็นพวกมันแล้ว ก็อาจจะเหยียบพวกมันได้

เมื่อมาถึงเขาผากลาง ทิวทัศน์ที่จุดนี้ เราจะมองเห็น ผืนป่าซับลังกา และเขาพังเหย ซึ่งหลังแนวสันเขานี้ก็จะเป็นเขตจังหวัดชัยภูมิแล้วละครับ ในช่วงเช้าจะมีหมอกเกิดขึ้น เป็นแนวยาวไปตามไหล่เขา เหนือผืนป่าซับลังกาแห่งนี้ อีกด้านของผาเขากลาง จะมองเห็นผาแม่แก้ว เวลาที่แสงแดด ส่องลงมายังผาไม้แก้วนี้ ก็จะมีสีแดงเข้ม เลยทีเดียว

หลังจากชมวิวทิวทัศน์ ที่เขาผากลางแล้วเราก็ไปกันต่อที่ จุดเดินศึกษาธรรมชาติ ห้วยพริก – น้ำตกผาผึ้ง – เขาจันทน์ผา การเดินศึกษาธรรมชาติในเส้นทางนี้มีแผนที่ให้ศึกษาตรงทางเข้า เป็นป้ายแผนที่บอกเส้นทางเดิน ขนาดใหญ่ นักเดินทางต้องบันทึกเส้นทางให้ครบถ้วนเพื่อกันการหลง ป่า เมื่อพร้อมแล้วเราก็ไปกันเลย

เส้นทางเดินศึกษาธรรมชาตินี้ มีระยะทางไปกลับประมาณ 3,200 เมตร โดยมีจุดสำคัญดังนี้

เลยมาอีกนิด เราก็พบ ต้นไทร หรือ นักบุญแห่งป่า นักฆ่าเลือดเย็น ต้นไทร เป็น”นักบุญแห่งป่า” เพราะ ต้นไทรมีลูกไทรเต็มต้น เป็นอาหารของสัตว์น้อยใหญ่ทั้งป่า จะเสมือนเป็น”ซูเปอร์มาเก็ต” ให้สัตว์ได้ตลอดปี ในขณะเดียวกัน ต้นไทรก็เป็น”นักฆ่าเลือดเย็น” ด้วย เพราะ ต้นไทร จะมีวิถีชีวิตต่างจากไทรชนิดอื่นๆ คือ จะขึ้นจากข้างบน อาจเป็นนกหรือสัตว์อื่นกินลูกไทรแล้วทิ้งเมล็ดไทรไว้บนคาคบ เมื่อเมล็ดไทรได้อากาศความชื้นพอเหมาะก็เติบโตเกาะต้นไม้นั้น เป็นกึ่งอาศัย แล้วไทรจะแทงรากลงมาข้างล่าง เมื่อรากถึงพื้นดินก็จะดูดอาการจากดินขึ้นไปเลี้ยงลำต้น การได้อาหารเต็มที่จะทำให้ต้นไทรค่อยๆ เติบโต เมื่อโตเต็มที่ก็ค่อยๆ ฆ่าต้นตอเดิมที่ตัวเองเกาะอยู่ นอกจากนั้น ใบของไทรยังแผ่เบียดบังแสงแดดไม่ให้ต้นเดิมได้รับแสง ต้นไม้ที่ไทรเกาะพันอยู่ก็จะค่อยๆ ตายไป ดังนั้นต้นไทรจึงได้รับสมญาว่า”นักบุญแห่งป่า นักฆ่าเลือดเย็น”

ระหว่างทางที่เดินนั่นก็มีลำธารสายเล็กๆ ที่ไหลมาจากน้ำตกผาผึ้งทำให้บริเวณทางเดินดูชุ่มฉ่ำ เหมาะแก่การเจริญเติบโตของเห็ดยิ่งนัก เราจึงได้พบเห็ดหลายชนิดงอกเงยให้เราได้ชมความสวยงาม แปลกตา เพราะมิได้มีให้พบเห็นกันทั่วไปและหนึ่งในนั่นเราก็พบ “เห็ดถ้วยแชมเปญ” หรือภาษาขาวบ้านเรียก”เห็ดถ้วยน้ำหมาก” เพราะสีสันของมันเป็นสีแดงสวยงาม ถึงแม้จะมีพิษ แต่ก็มีประโยชน์ให้กับธรรมชาติเหมือนกัน เขาจะทำหน้าที่ย่อยสลาย มีเส้นใยแทงทะลุชอนไชซากพืชที่ตายให้กลายเป็นของเหลวและกลายเป็นอาหารของพืชต่อไป

จากจุดเริ่มต้น เข้ามาระยะทาง 500 เมตร เราก็เดินทางมาถึงน้ำตกผาผึ้ง แม้จะเป็นน้ำตกที่ขนาดไม่ใหญ่นัก แต่ต้นกำเนิดของมันมาจากแหล่งน้ำซับจากรากต้นไม้ในป่าดงดิบบนเทือกเขาทำให้มีน้ำไหลตลอดปี มากบ้างน้อยบ้าง หากใครที่อยากมาในช่วงน้ำเยอะก็ควรสอบถามเจ้าหน้าที่ก่อนเดินทาง แต่ถึงแม้จะน้ำน้อยบ้าง ก็ยังมีอีกหลากหลายธรรมชาติให้เราได้สัมผัสกัน

เมื่อผ่านน้ำตกผาผึ้งมาแล้ว ก็พบกับหินพิง ที่จุดหินพิงนี้ได้สร้างความสนุก ตื่นเต้นให้กับเราเพราะต้องเดินลอดใต้หินพิงและต้องไต่ลัดเลาะขอบหิน หากเป็นช่วงที่มีน้ำมากถ้าเดินไม่ดีตกน้ำได้ง่ายๆ แต่คราวนี้เดินได้สะดวกหน่อยเพราะน้ำไม่เยอะ

ผ่านความตื่นเต้นมาแล้วเราก็ พักเหนื่อยกันสักนิด กับชิงช้าจากธรรมชาติ ที่เกิดจากเถาวัลขนาดใหญ่ ห้อยลงมาเป็นให้เราได้นั่งเล่นเพื่อผ่อนคลายและพักเหนื่อย ก่อนจะมุ่งสู่ป่าไผ่ปล้องห่าง ที่ได้ชื่อแบบนี้ก็เพราะ ความยาวของปล้องไผ่แต่ละปล้องนั้นมีความยาวเป็นเมตรๆ สิ่งนี้น่าจะแสดงถึงความอุดมสมบูรณ์ของป่าซับลังกาได้

เมื่อเดินมาถึงด้านล่างของผาผึ้ง และด้านล่างของผาผึ้งนี้จะมีลำธารไหลผ่านเราก็เลือกบริเวณนี้ แวะพักทานข้าวเติมพลังกัน ก่อนที่จะเดินทางขึ้นไปยังตัวถ้ำ ที่อยู่ข้างบนผาแห่งนี้ มื้อเที่ยงของเราเป็นข้าวสวยที่ห่อด้วยใบตอง ส่วนกับข้าวนั่นมีทั้ง หมูทอด ไข่เจียว ไข่ต้ม ปลาหลดทอด กับ น้ำพริกรสเด็ด เป็นอาหารที่ดูจะแสนธรรมดา แต่เมื่อได้ทานท่ามกลางธรรมชาติ ทำให้ข้าวมื้อนี้มีรสชาดขึ้นอีกมากเลยทีเดียว ทั้งอิ่มท้องและอิ่มใจ

หลังจากเติมพลังกันเรียบร้อยแล้ว เราก็มุ่งหน้าสู่ถ้ำผาผึ้งที่อยู๋ข้างบนกัน เส้นทางบ้างช่วงก็ต้องปีนป่าย เกาะเกี่ยว กันเลย แต่ก็ไม่ถึงกับลำบากอะไรนัก พอให้ได้ออกแรงเรียกเหงื่อกันบ้าง

ป่าจันทน์ผาบนยอดเขาหินปูน ของที่นี่เรียกว่าเป็นป่าจันทน์ผาได้จริงๆ เพราะมีต้นจันทน์ผาสลับกับสลัดไดอยู่เต็มยอดเขาไปหมด และก็เรียกว่าได้ปีนเขากันได้เต็มปาก เพราะนอกจากสองเท้าต้องคอยหาที่เหยียบเหมาะๆ บนหินปูนยอดแหลมๆ แล้วสองมือก็ต้องคอยหาที่เกาะให้มั่นๆ อีกด้วย แต่ระวังอย่าเผลอไปเกาะ ต้นสลัดไดเข้าละ ไม่งั้นจะโดนหนามแหลมของมันทิ้มเอา หรือ หากจะเกาะต้นจันทน์ผาก็อย่าออกแรงเหนี่ยวแบบเต็มที่ ไม่งั้นต้นอาจหักโครมลงมา เพราะต้นจันทน์ผาเป็นไม้ที่ไม่มีแก่น

และแล้วเราก็ได้พบความงามที่ซ่อนอยู่ตามซอกของหินปูนแหลมๆ บนยอดเขาต้นจันทน์ผา นั่นคือกล้วยไม้รองเท้านารีพันธุ์เหลืองปราจีนสีสดใส ที่ เมื่อได้เห็นแล้วก็รู้สึกหายเหนื่อย คุ้มค่ากับการเดินทางครั้งนี้เลย นอกจากกล้วยไม้รองเท้านารี ยังมีกล้วยไม้เอื้องปากนก ที่มีขนาดเล็กจิ๋ว

เส้นทางที่ใช้เดินทางกลับนั่น จะไม่ผ่าน หินพิง และน้ำตกผาผึ้ง แต่เราจะใช้ทางเบี่ยงอีกเส้นทางหนึ่ง และจะไปบรรจบกับเส้นทางเดิมที่ จุดต้นพระเจ้าห้าพระองค์ ในเส้นทางเบี่ยงนี้ค่อนข้างจะลาดชัน แต่ทางขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าซับลังกา ได้จัดทำ ราวไม้ ราวเหล็ก เอาไว้ให้นักท่องเที่ยวได้ใช้จับยึด เพื่อป้องกันการลื่นไถล

หลังจากที่เราได้สัมผัสกับความงามของธรรมชาติ ตามเส้นเดินศึกษาธรรมชาติ ห้วยพริก – น้ำตกผาผึ้ง – เขาจันทน์ผา เราก็แวะมาทักทายเจ้าหน้าที่ของหน่วยย่อยซับหวาย ผู้ซึ้งทำหน้าที่พิทักษ์ผืนป่าแห่งนี้ให้คงความอุดมสมบูรณ์ต่อไป ที่หน่วยย่อยนี้เราได้พบหมูป่าที่เจ้าหน้าที่ได้ปล่อยคืนสู่ป่า แต่ยังคงหากินอยู่บริเวณนี้

ภายในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่านี้มีโครงการอื่นๆที่น่าสนใจคือ โครงการคืนช้างสู่ธรรมชาติ โดยโครงการนี้จะนำช้างที่เร่ร่อนจากในเมือง มาปรับเปลี่ยนพฤติกรรม แล้วคืนสู่ป่า ซึ่งตอนนี้มีช้างอยู่ ที่เข้าโครงการนี้แล้วหมด 23 ตัว ซึ่งอยู่ในการดูแลอย่างใกล้ชิดจากเจ้าหน้าที่มูลนิธิคืนช้างสู่ธรรมชาติ และเจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าซับลังกา

และอีกหนึ่งโครงการ คือ โครงการปล่อยสัตว์ป่า คืนสู่ธรรมชาติ เพื่อถวายเป็นราชสักการะแด่สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี เนื่องในวันคล้ายวันสวรรคต ณ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าซับลังกา