“ถิ่นบัวหลวง เมืองรวงข้าว เชื้อชาวมอญ นครธรรมะ พระตำหนักรวมใจ สดใสเจ้าพระยา ก้าวหน้าอุตสาหกรรม”

“ปทุมธานี” เป็นเมืองในเขตปริมณฑลที่สำคัญเป็นอย่างมากของกรุงเทพฯ ซึ่งหลายๆ ส่วนนั้นไม่สามารถแยกออกได้อีกต่อไปว่าออกนอกเขตกรุงเทพฯ มาแล้ว เนื่องจากในปัจจุบันนี้มีทั้งที่อยู่อาศัย เขตอุตสาหกรรม สถานศึกษา มหาวิทยาลัย ศูนย์ค้นคว้าวิจัย ฯลฯ ที่เรียกว่าเป็นชุมชมเมืองขนาดใหญ่ตั้งอยู่ทั่วไป ดังนั้นสถานที่ท่องเที่ยวโดยมากจึงเป็นสถานที่ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและ สถานที่ท่องเที่ยวสมัยใหม่เสียเป็นส่วนมาก
เดิมทีนับตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาในแผ่นดินของสมเด็จพระนารายณ์มหาราชนั้น ได้มีชุมชนเล็กๆ ไม่กี่ครัวเรือนอาศัยอยู่ห่างไกลที่บริเวณนี้ ต่อมาในปี พ.ศ. 2202 ได้มีชาวมอญจำนวนหนึ่งอพยพหนีภัยสงครามจากเมืองพม่าเข้ามาขอพึ่งพระบารมี ซึ่งก็ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าให้ชาวมอญอพยพเหล่านั้นไปตั้งบ้านเรือนอยู่ อาศัยทำมาหากินที่บริเวณบ้านสามโคก ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของชุมชนเล็กๆ ที่ชื่อบ้านสามโคกมาตั้งแต่นั้น
ต่อมาในสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชแห่งกรุงธนบุรี ก็ได้เกิดมีชาวมอญอพยพหนีร้อนเข้ามาพึ่งเย็นอีกระลอกหนึ่ง จึงได้ทรงโปรดเกล้าให้ชาวมอญพลัดถิ่นเหล่านั้นไปอาศัยร่วมอยู่กับชาวมอญแห่ง บ้านสามโคก ทำให้ชุมชนสามโคกมีขนาดใหญ่ขึ้นเป็นลำดับ
ครั้นในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์แผ่นดินรัชกาลที่ 2 ก็ได้มีชาวมอญอพยพจากเมืองเมาะตะมะเข้ามาอีกในจำนวนที่ค่อนข้างมาก ซึ่งก็ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าให้ชาวมอญอพยพเหล่านั้นไปอาศํยอยู่ร่วมกันที่ บ้านสามโคกเช่นเดิม และในครั้งนั้นก็ทำให้บ้านสามโคกถูกยกระดับขึ้นเป็นมืองสามโคกเพื่อให้สมกับ จำนวนประชากร (ชาวมอญ) ที่เพิ่มมากขึ้น
ปี พ.ศ. 2358 พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยได้ทรงเสด็จประพาสเมืองสามโคกและประทับ ที่พลับพลาริมแม่น้ำเจ้าพระยา ซึ่งในครั้งนั้นได้มีชาวไทยเชื้อสายมอญจำนวนมากที่ต่างก็ซาบซึ้งในพระมหา กรุณาธิคุณพากันนำดอกบัวที่มีมากในเมืองสามโคกนั้นขึ้นทูลเกล้าฯ ถวายเป็นราชสักการะ พระองค์จึงได้ทรงพระกรุณาพระราชทานนามเมืองใหม่ว่า “เมืองประทุมธานี” ซึ่งหมายถึง “เมืองดอกบัว” นั่นเอง
ปี พ.ศ. 2461 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) ได้ทรงโปรดให้ใช้คำว่า “จังหวัด” แทน”เมือง” และเปลี่ยนการเขียนชื่อจังหวัดใหม่เป็น “ปทุมธานี” จนถึงปัจจุบัน

แหล่งท่องเที่ยวทั้งสมัยเก่าและสมัยจำนวนมากซุกซ่อนตัวอยู่ในพื้นที่ เกษตรกรรมและตามคูคลองแห่งเมืองปทุมธานี เช่นสถานที่ท่องเที่ยวสำหรับเยาวชนอย่าง “ดรีมเวิล์ด” และ “พิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ คลอง 5″ นั้นก็เป็นสถานที่ท่องเที่ยวสมัยใหม่ที่เด็กๆ ทั่วประเทศต่างก็รู้จักดี ส่วนสำหรับในรายของนักท่องเที่ยวผู้ใหญ่นั้นก็อาจจะคุ้นเคยกับของดังประจำ จังหวัดอย่าง “ก๋วยเตี๋ยวเรือรังสิต” ซึ่งลอยลำเป็นแนวยาวอยู่ในคลองรังสิตริมถนนหมายเลข 305 (รังสิต-นครนายก) ในเรือลำใหญ่ ให้บริการได้หลายสิบคนพร้อมกัน
ด้วยการคมนาคมสมัยใหม่ ทำให้ภาพของ “ต่างจังหวัด” ของปทุมธานีค่อยๆ เลือนหายไปจากความรู้สึกของคนทั่วไปทีละน้อย เราสามารถเดินทางไปถึงปทุมธานีได้ในเวลาชั่วอึดใจ จึงไม่เป็นปัญหาต่อการเดินทางท่องเที่ยวแบบ เช้าไป-เย็นกลับ หรือ เช้าไป-เที่ยงกลับ แต่อย่างใด ไม่ว่าจะใช้รถยนต์ส่วนตัวหรือรถโดยสารสาธารณะก็ตาม

ข้อมูลเพิ่มเติม : http://thai.tourismthailand.org/pathum-thani